Những tiếng “hức… hức” phát ra từ bé sơ sinh đôi khi khiến cha mẹ bật cười vì quá dễ thương. Thế nhưng, nhiều người cũng lo lắng: bé nấc cụt nhiều có phải dấu hiệu bất thường hay bệnh lý gì không? Hãy cùng tìm hiểu nguyên nhân, cách nhận biết và xử lý để cha mẹ yên tâm hơn.
1. Nguyên nhân bé sơ sinh hay bị nấc cụt
Nấc cụt xảy ra khi cơ hoành – cơ tham gia vào quá trình hít thở – co thắt đột ngột, tạo nên âm thanh đặc trưng. Ở trẻ sơ sinh, cơ quan này còn non nớt nên dễ bị kích thích. Một số nguyên nhân thường gặp là:
- Nuốt hơi khi bú: Bé bú quá nhanh hoặc ngậm vú/chai sữa chưa đúng cách sẽ nuốt nhiều hơi, dẫn đến nấc.
- Thay đổi nhiệt độ đột ngột: Khi bé từ nơi ấm chuyển sang lạnh, hoặc uống sữa/nước có nhiệt độ khác biệt, dễ làm cơ hoành phản ứng.
- Dạ dày giãn căng: Sau khi bú no, dạ dày căng lên, đẩy cơ hoành và gây nấc.
- Hệ thần kinh chưa hoàn thiện: Ở giai đoạn sơ sinh, hệ thần kinh điều khiển nhịp thở và co cơ còn chưa ổn định, nên nấc cụt xảy ra thường xuyên.
2. Khi nào nấc cụt là bình thường, khi nào cần chú ý?
- Bình thường:
- Bé nấc cụt vài lần trong ngày, thường tự hết sau vài phút.
- Bé vẫn bú, ngủ, chơi bình thường, không kèm khó chịu.
- Đây là hiện tượng sinh lý và sẽ giảm dần khi bé lớn hơn, thường sau 6 tháng tuổi.
- Cần chú ý:
- Nấc cụt kéo dài nhiều giờ liên tục, không giảm.
- Bé nấc kèm theo trớ nhiều, ọc sữa, khó thở, tím tái.
- Bé thường xuyên nấc sau mỗi lần bú, kèm khó chịu và quấy khóc.
👉 Trong các trường hợp này, cha mẹ nên đưa bé đi khám để loại trừ các vấn đề về tiêu hóa, trào ngược dạ dày – thực quản hoặc bệnh lý hô hấp.
3. Cách giảm nấc đơn giản, an toàn cho bé
- Bế bé thẳng đứng sau khi bú: Giúp bé ợ hơi, tránh dạ dày bị căng.
- Chia nhỏ cữ bú: Thay vì bú quá nhiều một lần, nên cho bé bú ít hơn nhưng nhiều lần trong ngày.
- Điều chỉnh tư thế bú: Đảm bảo bé ngậm đúng khớp vú hoặc núm bình, giảm lượng hơi nuốt vào.
- Xoa lưng nhẹ nhàng: Có thể giúp cơ hoành thư giãn, bé dễ chịu hơn.
- Giữ ấm cho bé: Tránh để bé bị lạnh, đặc biệt là vùng ngực và bụng.
Tiếng nấc cụt của bé sơ sinh đa phần là hiện tượng sinh lý bình thường, không đáng lo. Cha mẹ chỉ cần áp dụng vài cách chăm sóc đơn giản là có thể giúp bé thoải mái hơn. Tuy nhiên, nếu nấc cụt đi kèm dấu hiệu bất thường, hãy đưa bé đến bác sĩ để được kiểm tra kịp thời.
